TTYT HUYỆN MỸ XUYÊN HƯỞNG ỨNG TUẦN LỄ TRUYỀN THÔNG VỀ PHÒNG, CHỐNG KHÁNG THUỐC
DO TỔ CHỨC Y TẾ THẾ GIỚI PHÁT ĐỘNG
Hưởng ứng tuần lễ truyền thông về phòng, chống kháng thuốc do Tổ chức Y tế thế giới phát động, Thực hiện Kế hoạch triển khai truyền thông về phòng, chống kháng thuốc từ năm 2018 đến năm 2020 và hoạt động hưởng ứng tuần lễ truyền thông về phòng chống kháng thuốc từ ngày 12/11/2018 đến ngày 18/11/2018 trên địa bàn huyện, ngày 15/11/2018, Trung tâm Y tế thực hiện buổi phát động ký cam kết sử dụng kháng sinh có trách nhiệm.
Trên thế giới, đặc biệt là các nước đang phát triển, vấn đề kháng thuốc đã trở nên báo động. Hầu hết các cơ sở khám, chữa bệnh đang phải đối mặt với tốc độ lan rộng các vi khuẩn kháng với nhiều loại kháng sinh. Mức độ và tốc độ kháng thuốc ngày càng tăng, đang ở mức báo động.
Gánh nặng do kháng thuốc ngày càng tăng do chi phí điều trị tăng lên, ngày điều trị kéo dài, ảnh hưởng đến sức khỏe của người bệnh, cộng đồng và sự phát triển chung của xã hội. Hàng năm có hàng triệu người chết cho kháng thuốc và phải chi hàng trăm tỷ USD cho kháng thuốc, theo báo cáo của World Crisis, trung bình mỗi nước mất từ 04-1,6% GDP quốc gia cho phòng chống kháng thuốc. Tổ chức Y tế Thế giới (TCYTTG) nhận định, chúng ta đang sống trong kỷ nguyên phụ thuộc kháng sinh và yêu cầu toàn cầu có trách nhiệm bảo vệ nguồn thuốc kháng sinh quý giá cho thế hệ sau.
Trong phòng và điều trị lao, theo đánh giá của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), ở Việt Nam, dịch tễ lao còn diễn biến phức tạp. Việt Nam vẫn đứng thứ 12 trong 22 nước có số người bệnh lao cao và đứng thứ 14 trong số 27 nước có gánh nặng bệnh lao kháng đa thuốc. Tỷ lệ lao kháng đa thuốc là 2,7% trong số bệnh nhân lao mới (khoảng 4800 bệnh nhân) và chiếm 19% trong số bệnh nhân lao điều trị lại (khoảng 3400 bệnh nhân).
Đáng báo động ở Việt Nam đã xuất hiện vi khuẩn kháng đa thuốc, mức độ kháng ngày càng gia tăng đặc biệt ở nhóm vi khuẩn gram âm, thường xuất hiện trong các bệnh viện đã có vi khuẩn đa kháng với carbapenem thế hệ mới. Tổ chức Y tế thế giới xếp Việt Nam vào danh sách các nước có tỷ lệ kháng thuốc kháng sinh cao nhất thế giới.
Thực trạng kháng thuốc kháng sinh như trên là bởi một số nguyên nhân như sau:
Thứ nhất là do việc sử dụng kháng sinh tùy tiện khi không có đơn của bác sỹ, người dân có thể tự ý mua kháng sinh ở các hiệu thuốc. Không ít dược sỹ bán thuốc không đúng quy định.
Thứ hai là do các bác sỹ điều trị kê đơn thuốc lạm dụng kháng sinh, chỉ định kháng sinh không phù hợp hoặc lạm dụng kháng sinh đắt tiền, thế hệ mới.
Thứ ba là do việc sử dụng kháng sinh rộng rãi, kéo dài, lạm dụng trong chăn nuôi gia súc, gia cầm, thủy sản và trồng trọt để điều trị, phòng chống dịch bệnh trên động vật, cũng như cho mục đích sản xuất đã làm cho các vi sinh vật thích nghi với thuốc, tạo điều kiện cho nhiều loại vi khuẩn trở thành kháng thuốc, làm cho thuốc kém hiệu quả hoặc không hiệu quả.
Thứ tư là do nhận thức của cộng đồng, cán bộ y tế về kháng thuốc còn hạn chế, sử dụng kháng sinh ngay cả khi không có chỉ định.
Tại Trung tâm Y tế Mỹ Xuyên Tổ Dược lâm sàng và Thông tin thuốc đã tiến hành khảo sát tình hình sử dụng kháng sinh đối với B/N nội trú tại Khoa Nội-Nhi-Nhiễm tổng số bệnh án khảo sát 439. Trong đó chỉ sử dụng số bệnh án có sử dụng kháng sinh 326 HSBA kết quả: có 141 chiếm 43,25% sử dụng kháng sinh chưa phù hợp, bao gồm : - Chưa phù hợp về chẩn đoán
- Chưa phù hợp về chỉ định và diễn biến của bệnh là 52,48%
- Chưa phù hợp về liều dùng là 61,7%
- Chưa phù hợp về thời gian sử dụng là 17,73%
- Chưa phù hợp về liệu pháp thay thế là 2,84%
Qua kết quả khảo sát cho thấy các khoa lâm sàng tỷ lệ sử dụng kháng sinh phòng ngừa chưa đúng vẫn còn cao. Đa số sử dụng kháng sinh chỉ định đúng đường dùng, nhưng liều lượng khoảng cách dùng thuốc chưa phù hợp, lựa chọn kháng sinh chưa phù hợp với chẩn đoán và diễn biến của bệnh. Từ đó đề nghị các khoa lâm sàng khi sử dụng kháng sinh cần cân nhắc thận để đảm bảo tính phù hợp về chỉ định và hiệu quả trong điều trị, chỉ sử dụng kháng sinh khi có bằng chứng rõ ràng về nhiễm trùng, cân nhắc điều trị dự phòng và phối hợp kháng sinh, dùng đúng liều và đủ thời gian.

Để ngăn chặn tình trạng kháng thuốc kháng sinh đề nghị các khoa lâm sàng thực hiện chiến lược phòng chống kháng thuốc, với khẩu hiệu “ Sử dụng kháng sinh có trách nhiệm”; “Kháng kháng sinh: Không hành động hôm nay, ngày mai không thuốc chữa” cùng với phương châm: Ý thức cộng đồng là quan trọng nhất. “Sử dụng kháng sinh phải theo hướng dẫn của Y, Bác sỹ”, “Bán thuốc kháng sinh phải có đơn của Y, Bác sỹ” với mục tiêu đẩy mạnh các hoạt động phòng, chống kháng thuốc, nâng cao chất lượng, hiệu quả của công tác phòng, chống dịch bệnh, khám chữa bệnh góp phần vào sự nghiệp chăm sóc, bảo vệ và nâng cao sức khỏe nhân dân.